සැමට විදු නැන නුවණ – Science Literacy for All

Posts from the ‘ඇයි? ඒ මොකෝ?’ category

පස් සහ ආහාර සුරක්‍ෂිතතාවය

“සාගින්න තුරන් කිරීම, ආහාර සුරක්‍ෂිතතාවය සහ පෝෂණය වැඩි දියුණු කිරීම සහ තිරසාර කෘෂිකර්මාන්තය ප්‍රවර්ධනය කිරීම සාක්ෂාත් කර ගැනීම සඳහා ඥානවාන්විත පාංශු කළමනාකරණය වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි”.

ඇත්තයි, සත්තයි ඒත් … ප්‍රතිඵල තිත්තයි

ඇත්තයි, සත්තයි ඒත් … ප්‍රතිඵල තිත්තයි ප්‍රතිශක්තිය ගැන ඔබ යම් අවබෝධයක් ලබා තිබේයයි උපකල්පනය කරමු: ප්‍රතිශක්තිය යනු සෘතුමය වශයෙන් ගතහොත් ශීත සෘතුවේ ආරම්භය  සමග ඔබට දැනෙන…

මිත්රත්වයේ පරිණාමීය සම්භවය

මිත්රත්වයේ පරිණාමීය සම්භවය මිත්‍රත්වය යන මෙම වැදගත් ආකාරයේ සම්බන්ධතාවය ඉස්මත්තට ඒම රඳා පවතින්නේ අන් අයට ලබා දිය හැකි අද්විතීය ප්රතිලාභ හඳුනා ගැනීමේ හැකියාව මත ය. 2020…

‘වසංගත තෙහෙට්ටුව’ සමඟ අපට කටයුතු කළ හැකි ආකාරය

‘වසංගත තෙහෙට්ටුව’ සමඟ අපට කටයුතු කළ හැකි ආකාරය ගෝලිය මහා වසංගතය හමුවේ කරළියට පැමීණි  වාග් මාලාවට අළුතින් එක් වූ පදයකි ‘වසංගත තෙහෙට්ටුව’   යන්න. මෙය වහා වැටහෙන…

නිලට නිලේ සාගරය පෙනෙන්නේ ඇයි? එය හුදෙක් නිල් අහසේ පිළිබිඹුවක් ද?

නිලට නිලේ සාගරය පෙනෙන්නේ ඇයි? එය හුදෙක් නිල් අහසේ පිළිබිඹුවක් ද? නැත කියා තමයි මුලින්ම  කියන්න ඕන.  එය හුදු පොදු විශ්වාසයක් වන අතර එහි සත්‍යයක් නැහැ.…

සොබාදහම තුළ මානව වර්ගයාට හිමි ස්ථානය

සොබාදහම තුළ මානව වර්ගයාට හිමි ස්ථානය පරිණාමය යනු ජීව විද්‍යාව සඳහා වන මහා එක්සත් කිරීමේ න්‍යායයි.  එය තරම්,  ජීව විද්‍යාව පිළිබඳ කිසිදු අදහසක් විද්‍යාත්මක වශයෙන් වඩා…

ශරීර බර අඩු කරගන්න අළුත් ක්‍රමයක්?

ශරීර බර අඩු කරගන්න අළුත් ක්‍රමයක්? ශරීර බර ඉක්මණින්ම  අඩු කර ගැනීමට ඔබට අවශ්‍යද? ඒ වෙනුවෙන් ඔබේ ආහාර වේල අමුතුවෙන් සකස් කර ගැනීමට හෝ වෙහෙසකර ව්‍යයාම්…

පස හා වටපිටාව අතර සම්බන්ධය

පස හා වටපිටාව අතර සම්බන්ධය පාංශු යනු අපගේ ජීවිත ආධාරක පද්ධතියයි. පාංශු,  පෘථිවි පරිසර පද්ධතිය තුළ  පස වැදගත් කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි. පස නොමැතිව මිනිස් ජීවිතය ගතකිරීම …

සමහර අය කිසිමදාක අසනීප වන බවක් නොපෙන්වන්නේ ඇයි?

සමහර අය කිසිමදාක  අසනීප වන බවක් නොපෙන්වන්නේ ඇයි? අප සියළු දෙනාම නොවුණත්, ටික දෙනෙක් හෝ තමන්ගේ සෞඛ්‍යය ගැන අවධානය යොමුකරමින් ශරීර සෞඛ්යය යහපත්ව තබා ගනීමට වෙහෙසෙති.…

විකෘතිය, ප්‍රභේදය සහ මාදිලිය අතර වෙනස කුමක්ද?COVID ආශ්‍රිත පද සඳහා මාර්ගෝපදේශයකි

විකෘතිය, ප්‍රභේදය සහ මාදිලිය අතර වෙනස කුමක්ද? COVID ආශ්‍රිත  පද  සඳහා මාර්ගෝපදේශයකි පසුගිය වසර පුරා ගෝලීය වසංගතයක සෙවනැල්ල  තුළ ජීවත් වීමට සිදුවීමේ ප්‍රතිඵලයක් හැටියට අප සියලු…

අපේ වගේම බල්ලන්ගේ, බළලුන්ගෙත් ‘කිරි දත්’ හැළෙනවාද ?

අපේ වගේම බල්ලන්ගේ, බළලුන්ගෙත් ‘කිරි දත්’ හැළෙනවාද ? කෙටි පිළිතුර ‘ඔව්’ යන්නයි. ඊට කලින් අහන්න ඕනෑ තවත් ප්‍රශ්නයක් තියෙනවා කියලා හිතෙනවා. ඒ තමයි, බළලුන්ට හා බල්ලන්ට…

වේගයෙන් ව්‍යාප්ත වන COVID-19 ප්‍රභේදයකින් මියයාමේ අවදානම කුමක්ද?

වේගයෙන් ව්‍යාප්ත වන COVID-19  ප්‍රභේදයකින් මියයාමේ අවදානම කුමක්ද? බ්‍රිතාඥයෙන් සොයා ගැනුණු SARS-CoV-2  නව මාදිලිය වන B.1.1.7 ප්‍රභේදයට සම්බන්ධ මරණ සංඛ්‍යාව ඉහළ යමින් පවතී, නමුත් ඒවාට හේතුව…

ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතියෙන් ගැලවීම පිණිස කොරෝනා වයිරසය හොර රහසේ විකෘති වන ආකාරය

ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතියෙන් ගැලවීම පිණිස කොරෝනා වයිරසය හොර රහසේ  විකෘති වන ආකාරය නව කොරෝනා වයිරසය  මගින් කරදරකාරීවන  විකෘති ගණනාවක් වර්ධනය වී ඇති අතර එහි ප්‍රතිඵ ලයක් ලෙස…

ප්‍රතිශක්තිකරණය: ආසාදනවලින් ආරක්ෂාවීම

ආසාදනවලින් ආරක්ෂාවීම ප්‍රතිශක්තිකරණ පද්ධතිය කියන්නේ කුමක් ද කියලා ප්‍රතිශක්ති විද්‍යාව  හදාරන ශිෂ්‍යයෙකු ගෙන් ඇහුවොත් කියාවි  එය  අතිශය සංකීර්ණ හා මනස අවුල් කරණ සුළු එකක් කියල. ඒත්…