සැමට විදු නැන නුවණ – Science Literacy for All

Posts from the ‘පුවත්’ category

රැස් වළලු රේඛය(CORONAGRAPH)

රැස් වළලු රේඛයක් යනු මධ්‍යගත වස්තුවක ප්‍රභාවත් ආලෝකය අවහිර කරමින් එම වස්තුව වටා ඇති දුර්වල ආලෝකයට දුරේක්ෂය වෙත ඒමට අවකාශ සපයන උපකරනයකි. මේ උපකරණය සොයාගනු ලැබුවේ…

ජල බෝතල්වල ක්ෂුද්‍ර ප්ලාස්ටික් ඇතැයි අධ්‍යයනයක් හෙළි කරයි

එහෙත්, මනුෂ්‍යයන්ගේ සෞඛ්‍ය කෙරෙහි ක්ෂුද්‍ර ප්ලාස්ටික් බලපෑම කුමක් දැයි තවම හරිහැටි පැහැදිලි නැත. රටවල් කිහිපයක වතුර බෝතල්  පරීක්ෂාවට ලක් කරමින් සිදු කළ අධ්‍යයනයකින් අනාවරණය වී ඇත්තේ…

නොමිලේ ආලෝකය, නොමිලේ පිරිසුදු වාතය ප්‍රංශ ඇල්ගී ලාම්පුවේ ප්‍රතිඥාවයි

අපි තේරවිල්ලකින් ලිපිය පටන් ගමු නේද? තමන්ගේම විදුලිය නිපදවන, කාබන් ඩයොක්සිඩ් ඔක්සිජන් බවට හරවන, ක්‍රියා කරවීමට ස්විචයක් නොමැති එමෙන්ම පැය 24ම  වැඩකරන ලාම්පු වර්ගය කුමක් ද?…

ජීවිත කාලයක් තුළ කෙනෙකු කොපමණ නම් මල පහ කරනවා ද?

  මල පහ කිරීමේ පුරුදු පුද්ලගලයාගෙන් පුද්ගලයාට වෙනස් විය හැකි නමුත් අප කවුරුත් අවුරුදු ගණන් නැතිනම් දශක ගණන් ගතහොත් පහ කරන මල නැතිනම් අසූචි ප‍්‍රමාණය අති…

අතථ්‍ය අණු මගින් මළගිය කළු තාරකා නිර්මාණය කළ හැකියි

  පහත ඔබට පෙනෙන්නේ ඇත්තටම සූර්ය ග්‍රහණයක ඡායාරූපයකි.  මේ ලිපිය සඳහා කළු තාරකාවක ඡායාරූපයක් භාවිත කළ යුතුව තිබුණ ද එවැනි කළු තාරකා ඡායාරූප ඇත්තේ නැත. විශ්වය තුල…

පිරික්සීම අඩුකර ගැබ්ගෙල පිළිකාව දුරුකිරීම

ඉස්සර  කිවේ නිතර පරික්ෂා කරන්න කියලයි. එත් දැන් කාලය ඇවිල්ලා තියෙන්නේ  පරික්ෂාව අඩුකර ප්‍රතිපල වැඩි කරගන්නයි. අඩුවෙන් පරික්ෂාකිරිම් අවශ්‍යවන  ගර්භාෂයේ ග්‍රීවය(cervix of the uterus ) හෙවත්…

පිරිමින් සඳහා වඳ පෙත්තක් සාර්ථකව නිපදවිය හැකි ද?

අද ලෝකයේ ‘පෙත්ත‘ (“the pill”) කියූ පමණින් හඳුනා ගැනීමට හැකි, කාන්තාවට දරු උපත් පිහිටීම වලක්වා ගැනීමට ගන්නා ගිලින පෙත්ත භාවිතයට ඇවිත් දැන් වසර 50කට වැඩි කාලයක්…

කාර්යමය ආහාර සහ පරිපුරක ආහාර : ආරක්ෂිත ද? ප‍්‍රතිඵලදායක ද?

අපේ ශක්තිය වඩවන්න, වේදනා ගෙන දෙන හන්දිපත් වලට සහනය ගෙනෙන්න, අපේ මතකය වඩවන්න මේ ආදී වශයෙන් කාර්යමය ආහාර (Functional foods) සහ ආහාර පරිපුරක(dietary supplements) වෙළඳ පොළේ…

ස්ටීවන් හෝකින්ග් – සමකාලින විද්‍යාවේ වඩාත්ම කීර්තිධර අයිකනය

ඔබ ආදරය කරන අයට නිවහනක් වීමට අසමත් නම් ඒ විශ්වයෙන් ඇති වැඩක් නැත – ස්ටීවන් හෝකින්ග් පසුගිය බදාදා(මාර්තු 14) උදෑසන මිය ගිය ස්ටීවන් හෝකින්ග් ගෙන් කෙනෙකුට…

දළඹුවන්ට කෑමොර ගාන්න පුළුවන්ද?

දළඹුවන් සද්ද බද්ද දාන සතුන් හැටියට ප්‍රසිද්ධ නැහැ. ඒ නිසා කිසිම හඬක් නගන්න පුළුවන් ද කියලාවත්  දන්නේ නැහැ. ඔව්, ඔවුන්  කොළ (පත්‍ර) හපනකොට ශබ්දයක් ආවොත් හැර.…

කළු කුහර වටා තිබෙන මරණයේ පවුරු බිඳ දැමිය හැකියි

භෞතික විද්‍යාඥයන් බොහෝ කාලයක් තිස්සේ කියා සිටින්නේ කළු කුහර යනු ඇතුළට යා නොහැකි හිස් තැන් බවයි. ඒ තුළට යන කිසිම දෙයක් ආපසු පැමිණීමක් නැත. කළු කුහර…

දැන් මේ අහන්න: ඇහුම්කන් නොදීමේ ආදීනව අහගන්න

 දිනපතා ජීවිතයට ඩිජිටල් මෙවලම් හා උපකරණ වැඩි වැඩියෙන් ගලා ඒම හේතුවෙන්, අනතුරුදායක නැඹුරුවක් සමාජය තුළ අලුතෙන් පැලපදියම් වෙමින් පවතී. මේ මෙවලම් හා උපකරණ අපට සුපිරි ඵලදායිතාවක්…

ඉන්ෆ්ලුවන්සා පොදු වැක්සිනයක් අත්‍යවශ්‍යයි

1918 මාරක ව්‍යාප්ත වසංගතයට(pandemic)  දැනට වසර සියයක් ගතවී ඇතත් ලෝකයා තවමත් අනාරක්ෂිතයි මෙතෙක් වාර්තාගත ඉතිහාසයේ  ආසාදක රෝග() හෙවත් බෝවෙන රෝග සිද්ධි අතුරෙන් වඩාත්ම ව්‍යසනමය සිද්ධියක 100…

ආමාශගත වණ(ulcer) සුව කරන ක්ෂුද්‍ර රොබෝවරු!

කුඩා රොබෝටික යොදාගනිමින් ඖෂධ බෙදාහැරීම් තුලින් අපේ සිරුර ඇතුළත රෝග සඳහා ප්‍රතිකාර කිරීමේ අවස්ථාව ළඟදීම උදා විය හැකියි. ලොව ප්‍රථම වතාවට ක්ෂුද්‍රමෝටර(micro-motors) එනම් මිනිස් කෙස් ගසක්…

ගොවිපොළ කුකුළන් මැරීමට මානුෂික ක්‍රමයක්!

මස් මාංශ කෑමෙන් වැලකී සිටීමට ආගමික හේතු ඇතුළු විවිධ සාධක බලපාන බව අපි දන්නෙමු. කෙසේවෙතත්, මස් බුදින්න්නන් බොහෝ දෙනා අතර වුව ද, මසට ඇතිකරන ගොවිපල සතුන්…