සැමට විදු නැන නුවණ – Science Literacy for All

උග්‍ර කොවිඩ් 19 සඳහා හොඳම විකල්පය ශ්වාසක නොවන්නට පුළුවනි

උග්‍ර කොවිඩ් 19 සඳහා හොඳම විකල්පය ශ්වාසක නොවන්නට පුළුවනි කොරෝනා වෛරස ගෝලීය වසංගතය ආරම්භ වූ අවධියේ එක්සත් රාජධානිය  යුහුසුලු වූයේ දැඩි සත්කාර ඒකක සඳහා වැඩි වැඩියෙන්…

ශාක ප්‍රජනනය

Covid-19  මහා වසංගතය  සමගම ලොවපුරා ගෙවතු වගාව ගැන ලොකු උනන්දුවක් ඇති වී තිබෙනවා. ඒත් ගෙවතු වගාවට අළුතින් පිවිසෙන අයට මෙන්ම දැනටමත්  එහි යෙදෙන්නන්ට ඒ සඳහා ප්‍රයෝජනවත්වන්…

දේශගුණ විපර්යාසය ගැන වැදගත් තවත් කරුණු 

දේශගුණ විපර්යාසය ගැන තවත් වැදගත් කරුණු  දේශගුණ විපර්යාසයේ බලපෑම් ගැන අපි පහුගිය සතියේ කාරණා කිහිපයක් කතාකළා. අද අපි ඒ ගැන  තවත් වැදගත් කරුණු කිපියක් කතා කරමු.…

Covid-19යෙන්, සමහරු අනෙක් අයට වඩා වැඩියෙන් රෝගාතුර වන්නේ ඇයි?

සමහරු අනෙක් අයට වඩා වැඩියෙන් රෝගාතුර වන්නේ ඇයි? Covid-19  යනු යමක් ස්ථිර වශයෙන් දැක්විය නොහැකි රෝගයකි. මේ රෝගයෙන් සමහරු සුළු රෝග ලක්ෂණ සහිතව  සුළු වශයෙන් පීඩාවට…

කොවිඩ් මහා වසංගත තත්ත්වය ලෝක ආර්ථිකයට ඇතිකරන බලපෑම

කොවිඩ් මහා වසංගත තත්ත්වය ලෝක ආර්ථිකයට ඇතිකරන  බලපෑම  Covid-19  ලොවපුරා පැතිර යාමත් සමගම  ලෝකයේ සෑම රටකටම එහි බලපෑමෙන් මිදෙන්නට අවස්ථාව තවමත් උදාවී නැහැ. තවද එහි බලපෑම…

මිනිසුන් තරම් කාලයක් සුනඛයන් ජිවත් නොවන්නේ ඇයි?

මිනිසුන් තරම් කාලයක් සුනඛයන් ජිවත් නොවන්නේ ඇයි? සුනඛයන් යනු මිනිසුන් වන අප සේම ක්ෂීරපායි සතුන්. යම් අයෙකුට ජීවත්වීම සඳහා අවශ්‍ය  හදවතක්,  පෙණහලු සහ අනෙකුත් සියළුම දෑ…

පුරවර ගොඩනැගෙද්දී මදුරුවන්ගෙන් රෝග බෝවීම ඉහල යාමේ අවදානමක්

පුරවර ගොඩනැගෙද්දී මදුරුවන්ගෙන් රෝග බෝවීම ඉහල යාමේ අවදානමක් මනුෂ්‍යයන්ට දෂ්ටකර ඩෙංගු, සිකා සහ අනෙකුත් වෛරස පතුරුවා හරින්නෙකු හැටියට  Aedes aegypti මදුරුවා ලෝකයේ බොහෝ ප්‍රදේශවල කුප්‍රකට ය.…

නිරායාසයෙන් (අසංයමයෙන්) මල මුත්‍රා පහවීම

නිරායාසයෙන් (අසංයමයෙන්) මල මුත්‍රා පහවීම මුත්‍රාශය හෝ මල පහකිරීම පාලනය කරගැනීමට නොහැකිවීම හෙවත් අසංයමය බොහෝ දෙනා අතර තිබෙන, එසේම බොහෝ දෙනා  ලජ්ජාවට පත්වන හෙයින් ප්‍රසිද්ධියේ නොකියන…

දේශගුණ විපර්යාස සහ දේශගුණ විපර්යාසයන්ගේ බලපෑම

මේ ලිපි පෙළේ දී හරිතාගාර ආචරණය, දේශගුණය, කාලගුණය ආදිය ගැන කතා කළත් දේශගුණ විපර්යාසයන් ගැන හරිහැටි පැහැදිලිකිරීමක් කරගත්තේ නැහැනේ. ඉතින්, අද මාතෘකාව වන ‘දේශගුණ විපර්යාසයන්ගේ බලපෑම’…

මහා වසංගත නතර කරන්න නම් වනහරණය නවත්වන්න

මහා වසංගත නතර කරන්න නම් වනහරණය නවත්වන්න වන සතුන්ගේ වාසස්ථාන එලෙසම තිබෙන්නට හැරියොත් වෛරස මගින් මිනිස් ජීවිත වැනසීමට ඇති ඉඩකඩ අඩුවෙයි. සාර්ස්(SARS), ඉබෝලා සහ දැන් SARS-CoV-2:…

කොවිඩ් වසංගත තත්ත්වය ආහාරවලට ඇති ඉල්ලුමට කවරාකාර බලපෑමක් ඇති කරාවිද?

කොවිඩ් වසංගත තත්ත්වය ආහාරවලට ඇති ඉල්ලුමට කවරාකාර බලපෑමක් ඇති කරාවිද? Covid-19 මහා වසංගතය ලෝකයේ ආහාර නිශ්පාදනය, බෙදාහැරීම සහ, අළෙවිය, පරිභොජනය මෙන්ම ආහාර රටා සහ ආහාර සුරක්ෂිතභාවය…

මිනිසුන් එක එක ප්‍රමාණයට වර්ධනය වන්නේ ඇයි?

මිනිසුන් එක එක ප්‍රමාණයට වර්ධනය වන්නේ ඇයි? අද අප අහන මේ ප්‍රශ්නයම, මීට වසර 150කට පමණ පෙර අහපු  ඉංග්‍රීසි ජාතික පුද්ගලයෙක් සිටියේය. මේ ගැන දඩි කුතුහලයක්…

ප්‍රතිශක්තිය යන්නෙන් සැබැවින්ම අදහස් කරන්නේ කුමක් ද?

ප්‍රතිශක්තිය යන්නෙන් සැබැවින්ම අදහස් කරන්නේ කුමක් ද? Covid-19 හටගන්වන නව කොරෝනා වෛරසය වන SARS-CoV-2  කෙරෙහි  ප්‍රතිදේහ ගොඩ නැංවීම සඳහා වූ රුධිර පරීක්ෂණයකට ‘හදිසි අවස්ථා අනුමැතියක්’ එක්සත්…

තාරකා විද්‍යාඥයෝ අලුතෙන් සුළු ග්‍රහලෝක 139ක් සොයාගනිති

තාරකා විද්‍යාඥයෝ අලුතෙන් සුළු ග්‍රහලෝක 139ක් සොයාගනිති අඥාත ශක්ති සමීක්ෂ්ණයේ( Dark Energy Survey or DES) දත්ත යොදාගනිමින් අභ්‍යවකාශ පර්යේෂණයේ යෙදෙන පර්යේෂක කණ්ඩායමක් අපේ සූර්යා වටා කක්ෂගතව…

හරිතාගාර වායුවල බලපෑම් හෙවත් හරිතාගාර ආචරණය

හරිතාගාර වායුවල බලපෑම් හෙවත්  හරිතාගාර ආචරණය දේශගුනය ගැන දැන උගෙනීම් දී හරිතාගාරවල ස්වරූපය සහ එවායේ ක්‍රියාකාරිතවය වැදගත්වන බව අප පසුගිය සතියේ සඳන කරා මතකනේ? අද අපි…